Maharashtra CID Syllabus 2026: महाराष्ट्र राज्य गुन्हे अन्वेषण विभाग (Criminal Investigation Department – CID, Pune) अंतर्गत विविध तांत्रिक, वैज्ञानिक व प्रशासकीय पदांच्या भरतीसाठी अधिकृत अभ्यासक्रम (Syllabus) आणि सुधारित परीक्षा पद्धत जाहीर केली जाते. जर तुम्ही महाराष्ट्र CID मधील विविध परीक्षांची तयारी करत असाल, तर हा लेख तुमच्यासाठी एक मास्टर मार्गदर्शक (Master Hub) आहे.
या लेखात CID विभागातील सर्व प्रमुख पदे (उदा. सहायक शासकीय दस्तऐवज परीक्षक, फिंगरप्रिंट तज्ज्ञ, तांत्रिक संवर्ग) यांची परीक्षा पद्धत, पेपर पॅटर्न आणि अधिकृत Syllabus PDF Links एकत्रित उपलब्ध करून दिल्या आहेत.
Maha CID Recruitment & Exam Pattern – संक्षिप्त आढावा
| विभाग / संस्था | अपर पोलीस महासंचालक, गुन्हे अन्वेषण विभाग (CID), महाराष्ट्र राज्य, पुणे |
|---|---|
| परीक्षेचे नाव | महाराष्ट्र CID भरती परीक्षा 2026 (तांत्रिक व प्रशासकीय संवर्ग) |
| प्रमुख पदे | सहायक शासकीय दस्तऐवज परीक्षक (AGDE/ASED), अंगुलीमुद्रा तज्ज्ञ (Fingerprint Expert), शोधक (Searcher) व इतर |
| परीक्षेचे माध्यम | संगणक आधारित ऑनलाईन परीक्षा (Computer Based Test – CBT) |
| अधिकृत संकेतस्थळ | mahacid.gov.in |
CID Maharashtra सर्व पदांचा अभ्यासक्रम व परीक्षा पद्धत (Post-Wise List)
महाराष्ट्र CID मधील विविध पदांच्या पदनिहाय सविस्तर अभ्यासक्रमासाठी खालील तक्त्यातील लिंक्स तपासा:
| अ.क्र. | पदाचे नाव (Post Name) | एकूण गुण व पेपर | सविस्तर अभ्यासक्रम व PDF लिंक |
|---|---|---|---|
| 1 | सहायक शासकीय दस्तऐवज परीक्षक (Assistant Government Document Examiner – गट-क) | 200 गुण (Paper 1: 120 + Paper 2: 80) | सविस्तर अभ्यासक्रम पहा » |
| 2 | अंगुलीमुद्रा तज्ज्ञ / तंत्रज्ञ (Fingerprint Expert / Technician) | 200 गुण (अंदाजे) | सविस्तर अभ्यासक्रम पहा » |
| 3 | शोधक (गट-क तांत्रिक) (Searcher – Fingerprint Bureau) | 100 / 200 गुण | सविस्तर अभ्यासक्रम पहा » |
| 4 | सायबर फॉरेन्सिक विश्लेषक / सहाय्यक (Cyber Forensic Assistant) | तांत्रिक परीक्षा | सविस्तर अभ्यासक्रम पहा » |
महाराष्ट्र CID परीक्षेचे सर्वसाधारण स्वरूप (General Exam Structure)
गुन्हे अन्वेषण विभागातील (CID) भरती प्रक्रियेमध्ये सामान्यतः परीक्षा दोन प्रमुख भागांत विभागलेली असते:
भाग 1: सामान्य क्षमता चाचणी (Paper 1)
हा पेपर सर्वसाधारणपणे सर्व पदांसाठी सामाईक स्वरूपाचा असतो. यामध्ये खालील 4 घटकांचा समावेश होतो:
- मराठी भाषा व व्याकरण: म्हणी, वाक्प्रचार, समानार्थी व विरुद्धार्थी शब्द, वाक्यरूपांतर, उतारा.
- General English: Grammar, Vocabulary, Spotting Errors, Comprehension.
- सामान्य ज्ञान (GK): इतिहास, भूगोल, भारतीय संविधान, चालू घडामोडी व सामान्य विज्ञान.
- बुद्धिमत्ता चाचणी व गणित: तर्कसंगत विचार, मालिका, कोडी, दिशा, नातेसंबंध.
टीप: बहुतांश तांत्रिक पदांसाठी Paper 1 मध्ये किमान 45% पात्रता गुण मिळवणे बंधनकारक असते.
भाग 2: पदनिहाय तांत्रिक चाचणी (Paper 2)
हा पेपर संबंधित पदाच्या शैक्षणिक अर्हतेवर आणि व्यावसायिक कामावर आधारित असतो:
- दस्तऐवज परीक्षक पद: रसायनशास्त्र, भौतिकशास्त्र आणि फॉरेन्सिक सायन्स (Questioned Documents & Fingerprints).
- अंगुलीमुद्रा शाखा (Fingerprint): डॅक्टिलोस्कोपी, रिज पॅटर्न, फोटोग्राफी आणि फॉरेन्सिक तंत्रज्ञान.
- सायबर शाखा: संगणक प्रणाली, सायबर कायदे, डिजिटल पुरावे आणि नेटवर्क सुरक्षा.
टीप: अंतिम गुणवत्ता यादी तयार करताना Paper 2 चे गुण निर्णायक ठरतात.
CID Maharashtra अधिकृत अभ्यासक्रम PDF कशी डाऊनलोड करावी?
- महाराष्ट्र CID च्या अधिकृत वेबसाईटला भेट द्या: mahacid.gov.in
- मुख्य पानावर Recruitments (भरती) या पर्यायावर क्लिक करा.
- संबंधित पदाच्या जाहिरातीसमोरील “Syllabus” किंवा “Corrigendum / Notice Regarding Syllabus” लिंकवर क्लिक करा.
- अधिकृत PDF तुमच्या मोबाईल किंवा कॉम्प्युटरमध्ये सेव्ह करून प्रिंट काढून अभ्यासाला सुरुवात करा.
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQ – Maha CID Syllabus)
Q1. महाराष्ट्र CID परीक्षा कोण आयोजित करते?
उत्तर: ही परीक्षा अपर पोलीस महासंचालक, गुन्हे अन्वेषण विभाग (CID), महाराष्ट्र राज्य, पुणे यांच्यामार्फत ऑनलाईन परीक्षा एजन्सीद्वारे (उदा. TCS/IBPS पॅटर्न) आयोजित केली जाते.
Q2. CID च्या सर्व परीक्षांसाठी अभ्यासक्रम एकच असतो का?
उत्तर: नाही. सामान्य क्षमता चाचणीचा (Paper 1) अभ्यासक्रम बराचसा सारखा असला, तरी प्रत्येक पदाच्या कामाच्या स्वरूपानुसार Paper 2 मधील तांत्रिक विषय (Chemistry, Physics, Forensic Science, Cyber इत्यादी) पूर्णपणे वेगळे असतात.
Q3. CID तांत्रिक भरतीमध्ये मुलाखत असते का?
उत्तर: गट-क आणि तांत्रिक पदांसाठी बहुतांश वेळा मुलाखत नसते; अंतिम गुणवत्ता यादी केवळ ऑनलाईन लेखी परीक्षेतील गुणांवर तयार केली जाते.
Q4. CID दस्तऐवज परीक्षक पदाचा सविस्तर अभ्यासक्रम कोठे मिळेल?
उत्तर: सहायक शासकीय दस्तऐवज परीक्षक पदाचा सविस्तर 200 गुणांचा अभ्यासक्रम तुम्ही येथे क्लिक करून पाहू शकता.
स्पर्धा परीक्षा उपयुक्त लिंक्स
- CID सहायक दस्तऐवज परीक्षक सविस्तर अभ्यासक्रम व बुक्स
- अधिकृत वेबसाईट: mahacid.gov.in
- MPSC Today Telegram चॅनल: नवीन भरती अपडेट्ससाठी जॉईन करा
