लंडनच्या प्रसिद्ध नॅचरल हिस्ट्री म्युझियमतर्फे दरवर्षी दिला जाणारा प्रतिष्ठित ‘वाइल्डलाइफ फोटोग्राफर ऑफ द इयर २०२६’ (Wildlife Photographer of the Year) पुरस्कार भारतीय छायाचित्रकार सीताराम राऊल यांना जाहीर झाला आहे.
MPSC पूर्व व मुख्य परीक्षेच्या दृष्टीने आवश्यक महत्त्वाचे तथ्य खालीलप्रमाणे:
| तपशील | माहिती |
| छायाचित्रकार | सीताराम राऊल (Sitaram Raul – भारत) |
| विजेते छायाचित्र | Shifting Sand |
| पुरस्कार श्रेणी | Behaviour: Invertebrates (अपृष्ठवंशी प्राण्यांचे वर्तन) |
| छायाचित्रातील जीव | विंचू (Scorpion) |
| स्थळ/परिसर | थारचे वाळवंट (राजस्थान, भारत) |
| छायाचित्राचे वैशिष्ट्य | तीव्र सूर्यकिरण आणि उष्णतेपासून स्वतःचा बचाव करण्यासाठी विंचू वाळूत खड्डा/बीळ करून स्वतःला गाडून घेत असलेला क्षण |
परीक्षेसाठी महत्त्वाचे पॉईंटर्स (MPSC Focus)
- अपृष्ठवंशी प्राण्यांचे वर्तन (Invertebrate Behaviour): वाळवंटी परिसंस्थेत राहणारे अनेक प्राणी उष्णतेपासून बचाव करण्यासाठी ‘Fossorial’ (जमिनीत किंवा वाळूत खणून राहणारे) वर्तन दाखवतात. विंचू हा संधिपाद (Arthropoda) संघातील अष्टपाद (Arachnida) वर्गातील अपृष्ठवंशी जीव आहे.
- थार वाळवंट परिसंस्था: राजस्थानमधील थार वाळवंट हे अत्यधिक तापमान आणि जैवविविधतेच्या वैशिष्ट्यपूर्ण अनुकूलनासाठी (Ecological Adaptations) ओळखले जाते.
जलद उजळणी (Quick Recall Box):
- कोणाला? सीताराम राऊल (भारत)
- कशासाठी? ‘Shifting Sand’ (विंचवाचे वाळूत गाडून घेतानाचे वर्तन)
- कोणती श्रेणी? अपृष्ठवंशी प्राण्यांचे वर्तन (Behaviour: Invertebrates)
